Đi chùa cầu khấn nhiều, vì sao tâm vẫn khổ?

Ngày nay, rất nhiều người đi chùa, lễ Phật, cúng bái rất chăm chỉ. Nhưng có một điều đáng suy nghĩ là: càng đi nhiều, lòng lại càng bất an; càng cầu xin nhiều, cuộc sống lại càng mệt mỏi. Không phải vì Phật không linh, mà bởi nhiều người chưa thật sự hiểu bản chất của việc tu tập trong Đạo Phật.

Nhiều người xem việc đi chùa như một cuộc trao đổi. Họ mang lễ vật đến để cầu tài, cầu duyên, cầu may mắn, cầu bình an. Thậm chí còn tin rằng cúng tiền chẵn thì được lộc, cúng tiền lẻ thì xui xẻo. Nhưng nếu Phật có thể dùng tiền bạc hay lễ vật để ban phát may rủi, vậy thì tu tập để làm gì nữa?

Đạo Phật vốn không dạy con người sống bằng sự “cầu xin”. Phật giáo nói về “nhân quả”, về sự chuyển hóa từ chính tâm mình. Gieo nhân nào thì gặt quả đó. Không ai có thể sống tham lam, ích kỷ, sân si rồi chỉ cần lên chùa khấn vài câu là mọi khổ đau tự biến mất.

Nỗi khổ của con người, theo quan điểm của Đạo Phật, phần lớn đều đến từ “chính tâm mình”. Từ lòng tham, sự ích kỷ, sự hơn thua, dục vọng và chấp niệm của bản thân. Vì vậy, tu không phải là chạy trốn cuộc đời, mà là học cách quay vào bên trong để sửa chính mình.

Người ta thường nghĩ tu là phải vào chùa, ăn chay, tụng kinh mới gọi là tu. Nhưng tinh thần của Phật giáo lại sâu hơn như thế. 

Có câu: “Thứ nhất tại gia, thứ hai tại chợ, thứ ba tại chùa.” Nghĩa là tu ở đâu cũng được, miễn là tâm mình biết hướng thiện và biết sửa mình mỗi ngày.

Một người biết sống tử tế, biết giữ đạo đức, biết giúp đỡ người khác giữa đời thường đôi khi còn quý hơn việc hình thức bên ngoài rất nhiều. Bởi vậy mới có câu: “Cứu một mạng người còn hơn xây bảy tòa tháp.” Giá trị lớn nhất của Đạo Phật không nằm ở những ngôi chùa to hay những lễ cúng lớn, mà nằm ở lòng từ bi và cách con người đối xử với nhau.

Phật cũng chưa từng cần “vật chất” từ con người. Phật là người giác ngộ, đâu cần tiền bạc hay lễ vật để đổi lấy sự phù hộ. Điều Phật muốn con người học là cách sống tỉnh thức, biết buông bớt tham – sân – si để lòng mình nhẹ hơn. Nhưng điều khó nhất của việc tu lại nằm ở chỗ đó.

Tu là làm ngược lại với “bản năng” của con người. 

Con người vốn thích hưởng thụ, thích danh vọng, thích được thỏa mãn dục vọng của bản thân. Người đời bị dẫn dắt bởi tiền bạc, địa vị, nhà cao cửa rộng, rượu ngon, vợ đẹp. Cả xã hội hôm nay đang không ngừng chạy theo những thứ đó, và nhiều khi còn xem đó là mục tiêu lớn nhất của cuộc đời.

Thế nhưng Đạo Phật lại dạy con người học cách “tiết chế”. Chống lại lòng tham của mình. Chống lại sự nóng giận của mình. Chống lại cái tôi luôn muốn hơn thua với người khác.

Đó mới là điều khó nhất. 

Bởi kẻ thù lớn nhất của đời người chưa bao giờ là người khác, mà là chính bản thân mình. Là những ham muốn không đáy, những cơn nóng giận thiếu kiểm soát, những lần bị dục vọng kéo đi mà không đủ tỉnh táo để dừng lại.

Người thắng được người khác có thể gọi là mạnh. Nhưng người thắng được chính mình mới thật sự là người có bản lĩnh.

Cho nên, đi chùa không sai, cúng dường cũng không sai. Nhưng nếu chỉ chăm chăm cầu xin mà quên sửa mình, thì dù đi bao nhiêu chùa, lạy bao nhiêu Phật, tâm vẫn không thể an.

Đạo Phật, đến cuối cùng, không phải để con người đi tìm phép màu từ bên ngoài. Mà là để học cách tự chuyển hóa bên trong mình. Khi tâm thay đổi, cách sống thay đổi, nhân quả tự nhiên cũng thay đổi theo. Đó mới là ý nghĩa sâu xa nhất của chữ “tu”.

Tú Uyên biên tập

Xem thêm

Theo vandieuhay