Nữ sinh lớp 5 bị bạn viết thư nhục mạ: Hồi chuông cảnh tỉnh về bạo lực học đường

Trong những năm gần đây, bạo lực học đường tại Việt Nam không còn là những vụ việc rời rạc có thể xem như “chuyện hiếm”, mà đã trở thành một thực trạng âm ỉ và lan rộng, len lỏi vào đời sống học đường theo cách ngày càng khó nhận diện. 

Mỗi năm có khoảng 1.600- 2.000 vụ việc được ghi nhận, với 8–10% học sinh từng trực tiếp trở thành nạn nhân và 20 – 30% từng chứng kiến bạo lực xảy ra ngay trong môi trường giáo dục. 

Nữ sinh lớp 5 bị nhóm bạn viết thư nhục mạ

Vài ngày trước, một câu chuyện xảy ra tại một trường tiểu học ở TP.HCM khiến nhiều người không khỏi giật mình.

Ngày 21/4, chị Hồng Thanh, phụ huynh lớp 5, trường Tiểu học Phan Chu Trinh, phường Phú Thạnh, cho biết phát hiện thư trên cách đây 10 ngày.

Con gái chị, một học sinh lớp 5 không bị đánh, không bị đẩy ngã, nhưng lại trở thành nạn nhân của một kiểu bạo lực khác bạo lực tinh thần mang tính tập thể. Một nhóm bạn đã cô lập em, rồi chuyền tay nhau những tờ giấy nhỏ. 

 Mỗi người viết một câu, tất cả đều là những lời xúc phạm, thóa mạ, thậm chí có những từ ngữ dung tục mà chính các em cũng không hiểu hết ý nghĩa, chỉ đơn giản là bắt chước từ mạng xã hội.

 Những dòng chữ ấy không có tên. Chỉ có những mã số thay thế, như một cách để trốn tránh trách nhiệm. Nhưng chính sự “vô danh” đó lại khiến sức nặng của nó trở nên lớn hơn, đè lên người nhận một áp lực vô hình.

 Khi đọc được, đứa trẻ không phản ứng bằng sự tức giận như người lớn vẫn nghĩ. Em xấu hổ, sợ hãi, và bắt đầu muốn rời khỏi chính môi trường mà đáng lẽ phải là nơi an toàn nhất của mình.

 Điều khiến người lớn phải suy nghĩ không chỉ nằm ở hành vi sai trái của một nhóm học sinh, mà ở chỗ: những đứa trẻ tưởng chừng vô tư lại có thể gây tổn thương cho nhau sâu sắc đến vậy, đôi khi chính các em cũng không nhận ra.

 Bạo lực học đường: sự im lặng nguy hiểm nhất

 Không phải mọi nỗi đau đều được thể hiện ra bên ngoài. Có những đứa trẻ không khóc lớn, không phản kháng, mà chỉ lặng lẽ thu mình lại. 

Và chính sự im lặng ấy mới là điều đáng lo nhất. Một đứa trẻ bị làm nhục trước tập thể có thể vẫn đi học mỗi ngày, nhưng trong lòng đã mất đi cảm giác an toàn. Một đứa trẻ bị cô lập có thể vẫn ngồi trong lớp, nhưng tâm trí lại dần rời khỏi nơi đó.

 Đến một lúc nào đó, khi đứa trẻ nói rằng mình không muốn đi học nữa, đó không còn là chuyện học tập. Đó là dấu hiệu của một vết thương tâm lý đang hình thành.

 Trong nhiều gia đình, khi con bị tổn thương, phản xạ đầu tiên của cha mẹ thường là xoa dịu bằng một câu “không sao đâu”. Nhưng đôi khi, chính câu nói đó lại trở thành cách phủ nhận cảm xúc của con.

 Một đứa trẻ bị yêu cầu phải “bỏ qua” quá nhiều sẽ dần học cách kìm nén. Có em trở nên nhút nhát, không dám bảo vệ bản thân. Có em lại trở nên nóng nảy, phản ứng cực đoan như một cách tự bảo vệ. Cũng có những em dần hình thành thói quen làm hài lòng người khác, sẵn sàng hy sinh cảm xúc của mình để tránh xung đột.

 Điều mà cha mẹ cần làm không phải là dạy con chịu đựng, mà là giúp con hiểu rằng cảm xúc của mình là hợp lý. Khi con cảm thấy “có sao”, cha mẹ không nên vội vàng biến nó thành “không sao”, mà cần cùng con đối diện và tìm cách giải quyết.

 Nhà trường và gia đình: cùng nhau khôi phục một tâm hồn tổn thương

 Một đứa trẻ có thể vượt qua bạo lực học đường hay không, phụ thuộc rất nhiều vào cách người lớn phản ứng.

 Nhà trường không chỉ là nơi xử lý hành vi sai phạm, mà còn là nơi dạy về sự đồng cảm và trách nhiệm. Gia đình không chỉ là nơi bảo vệ, mà còn là nơi đứa trẻ có thể quay về mà không sợ bị phán xét.

 Sự chữa lành không đến từ những biện pháp mạnh, mà đến từ những hành động nhỏ nhưng bền bỉ. Đó là khi đứa trẻ được lắng nghe một cách nghiêm túc, được bảo vệ khi cần thiết, và được dạy cách tự bảo vệ mình.

 Một đứa trẻ biết nói “không”, biết tìm kiếm sự giúp đỡ, và hiểu rằng mình xứng đáng được tôn trọng sẽ dần bước ra khỏi nỗi ám ảnh. Ngược lại, một đứa trẻ bị buộc phải im lặng có thể mang theo vết thương đó rất lâu, thậm chí đến khi trưởng thành.

 Khi một lời nói đúng lúc có thể thay đổi cả một cuộc đời

 Bạo lực học đường, suy cho cùng, không chỉ là câu chuyện của những đứa trẻ, mà là câu chuyện về cách người lớn lựa chọn phản ứng trước nỗi đau của các em.

Một lời “không sao” có thể giúp mọi chuyện kết thúc nhanh chóng, nhưng chưa chắc đã giúp đứa trẻ được chữa lành. 

 Ngược lại, một sự lắng nghe nghiêm túc, một cách xử lý đến nơi đến chốn, có thể giúp một đứa trẻ tìm lại được sự tự tin và cảm giác an toàn của mình.

Trẻ em không cần một thế giới hoàn hảo. Nhưng các em cần những người lớn đủ tỉnh táo để nhận ra rằng, đôi khi, điều con nói “không sao”… lại chính là lúc con cần được bảo vệ nhất.

Tiểu Hoa biên tập

 

 

Theo vandieuhay