Bậc chính nhân quân tử khó chiều lòng, nhưng xứng đáng để người phụ nữ gửi gắm cả đời

Trong xã hội xưa, “phu quân” là cách xưng hô đầy kính trọng mà người phụ nữ dành cho chồng. Hai chữ ấy, xét về ý nghĩa, còn trang trọng và sâu xa hơn nhiều so với chữ “ông xã” hay “chồng” ngày nay.

Vì sao lại như vậy?

Chữ “phu” mang ý nghĩa của bậc đại trượng phu; chữ “quân” tượng trưng cho chính nhân quân tử. Nói cách khác, người đàn ông được gọi là “phu quân” vốn đã phải đạt đến một “tiêu chuẩn” nhất định: vừa là trượng phu, vừa là người có đạo đức, nhân cách ngay thẳng.

Bởi vậy, khi con gái chọn bạn đời, nhất định nên chọn một chính nhân quân tử. Điều này không phải nói suông, mà đã có căn nguyên từ xa xưa.

Người quân tử: Khó lấy lòng, nhưng dễ chung sống

Trong Luận Ngữ, Khổng Tử từng nói một câu rất sâu sắc: “Quân tử dễ cộng sự, nhưng khó làm vui lòng; tiểu nhân thì khó cộng sự, nhưng lại dễ làm vui lòng.”

Câu này có nghĩa là: Làm việc cùng người quân tử thì rất thuận lợi, nhưng muốn dùng mánh khóe để lấy lòng họ thì lại vô cùng khó. Bởi người quân tử coi trọng đạo nghĩa và nguyên tắc, chỉ cần bạn hành xử đúng đắn, họ sẽ dễ dàng hợp tác. Nhưng nếu bạn dùng thủ đoạn, nịnh nọt hay con đường sai trái để làm họ hài lòng, họ ngược lại sẽ không vui.

Còn tiểu nhân thì hoàn toàn trái ngược. Khi làm việc cùng họ, bạn sẽ thường xuyên gặp trở ngại. Nhưng chỉ cần bạn biết nịnh bợ, chiều theo ham muốn riêng tư của họ, bất kể đúng sai, họ đều cảm thấy hài lòng.

So sánh như vậy, đúng – sai liền rõ ràng.

Thực ra, làm vợ của người quân tử là điều khá nhẹ nhõm. Bởi họ sống có nguyên tắc, có giới hạn, không dễ bị cám dỗ. Những “hoa dại cỏ hoang” bên ngoài dù có xinh đẹp, hấp dẫn đến đâu, cũng khó khiến họ dao động. Người không đi theo chính đạo, cho dù quyến rũ đến mấy, họ cũng không để mắt đến. Đó chính là phẩm giá của một chính nhân quân tử.

Người quân tử biết giữ gìn “người vợ tào khang”

Khổng Tử từng nói: “Quân tử trọng nghĩa, tiểu nhân trọng lợi.” Người quân tử coi trọng đạo nghĩa, còn tiểu nhân chỉ nhìn vào lợi ích.

Lịch sử từng ghi lại nhiều câu chuyện cảm động về điều này.

Thời Xuân Thu, Tề Cảnh Công thấy vợ của tể tướng Yến Anh đã già nua, dung mạo không còn, liền muốn gả công chúa trẻ đẹp cho ông.

Nhưng Yến Anh nghiêm nghị từ chối: “Khi vợ tôi còn trẻ đẹp, nàng đã đem cả đời phó thác cho tôi. Nay nàng đã già yếu, sao tôi có thể phụ lòng tin ấy?”

Trong Hậu Hán Thư cũng có ghi lại câu chuyện của Tống Hoằng. Hồ Dương công chúa đem lòng yêu ông. Quang Vũ Đế dò hỏi:

“Nay khanh đã phú quý, đổi vợ khác cũng là chuyện thường tình chăng?”

Tống Hoằng nghiêm trang đáp: “Thần nghe rằng, bạn bè thuở nghèo khó không thể quên; người vợ cùng ăn kham nuốt khổ, càng không thể ruồng bỏ.”

Ý nói: Người từng cùng mình trải qua gian khó không thể lãng quên, người vợ từng chia sẻ nghèo hèn lại càng không thể rời bỏ.

Người có thể bảo vệ và trân trọng “tào khang chi thê” như vậy, nhất định là một chính nhân quân tử.

Người quân tử: Không bạo lực, không dối lòng, tự giữ mình khi ở một mình

Trong Đại Học có câu: “Quân tử thận độc.” Nghĩa là: Người quân tử biết giữ mình ngay cả khi chỉ có một mình, không ai nhìn thấy.

Họ không chỉ ngay thẳng trước mặt người khác, mà ngay cả trong cô độc, cũng vẫn giữ được sự tự chủ và đạo đức. Họ không đánh đập phụ nữ, không buông thả dục vọng khi ở một mình, không làm điều trái với lương tâm, không giẫm đạp đạo lý.

Người đàn ông như vậy sống chân thành, biết kiềm chế, có ranh giới rõ ràng.

Sống bên cạnh một người như thế, chẳng phải rất an tâm sao? Chẳng phải mới thật sự có cảm giác an toàn hay sao?

Quân tử khó làm, nhưng đáng trân trọng

Quân tử thì tốt, nhưng làm quân tử lại vô cùng khó.

Bởi người quân tử sống vì đạo, không vì lợi; sẵn sàng hy sinh lợi ích để giữ nghĩa; thậm chí có thể xả thân vì nhân nghĩa.

Chính vì khó như vậy, nên người quân tử rất hiếm. Mà đã hiếm thì càng đáng quý.

Quân tử mới là đại trượng phu chân chính, cũng là người đàn ông mà một người phụ nữ tốt đáng để ngưỡng mộ và gửi gắm.

Người đàn ông thật sự sẽ cố gắng trở thành chính nhân quân tử. Họ trân trọng danh xưng “phu quân” mà vợ dành cho mình, chứ không thích bị gọi là “ông xã” hay “chồng” theo cách hời hợt.

Theo quan điểm của tác giả, chữ “ông xã” trong xã hội hiện đại phần nào phản ánh sự biến đổi trong tư tưởng và sự suy yếu của tinh thần nam nhi xưa.

Tú Uyên biên dịch
Theo Vision Times
Theo vandieuhay