Ngày càng nhiều người mắc bệnh ung thư, bác sĩ cảnh báo: Tránh ngay 4 thói quen xấu khi nấu ăn
Cô Lan năm nay 62 tuổi, luôn có sức khỏe tốt, được mọi người coi là người khỏe mạnh nhất trong gia đình. Hàng xóm luôn khen ngợi cô, nói rằng: “Tự nấu ăn là điều đáng an tâm nhất!”. Nhưng không ai ngờ rằng vài tháng trước, một cuộc kiểm tra sức khỏe đã phát hiện ra một bất thường nhỏ ở gan của cô. Gia đình cô vô cùng ngạc nhiên: “Cô ấy chưa bao giờ hút thuốc hay uống rượu, làm sao lại có vấn đề được?”.
Vị bác sĩ cau mày, và chỉ một câu nói đã khiến mọi người giật mình: “Nó có thể liên quan đến phương pháp nấu ăn”. Hóa ra, những thói quen nhỏ nhặt tưởng chừng như bình thường trong nhà bếp lại có liên quan mật thiết đến nguy cơ ung thư.
Bạn có nghĩ rằng chỉ cần dùng ít dầu và muối là mọi chuyện sẽ ổn? Một số thói quen xấu ẩn giấu trong quá trình nấu nướng hàng ngày có thể âm thầm đe dọa sức khỏe của bạn, đặc biệt là chi tiết thứ hai mà nhiều người thậm chí còn không để ý đến.
Dưới đây là 4 thói quen xấu khi nấu ăn có thể làm tăng nguy cơ mắc ung thư gan mà nhiều người vẫn mắc.
Nhiều người tin rằng nhà bếp là “vùng đất thanh tịnh”, tránh xa ô nhiễm và lành mạnh hơn so với đồ ăn mang về và nhà hàng. Trên thực tế, ô nhiễm không khí trong nhà bếp, xử lý dầu mỡ không đúng cách và tái sử dụng dầu ăn đều được các nghiên cứu y khoa uy tín liệt kê là các yếu tố nguy cơ liên quan mật thiết đến ung thư.
Khói nấu ăn ở nhiệt độ cao là nguyên nhân gây tử vong thầm lặng hàng đầu.
Một cuộc khảo sát do Bệnh viện Ung thư thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Y tế Trung Quốc thực hiện cho thấy, các bà nội trợ tiếp xúc với nồng độ khói nấu ăn cao trong thời gian dài có nguy cơ mắc ung thư phổi và ung thư đường tiêu hóa cao hơn từ 25-30%. Khói này chứa các chất như benzo[a]pyrene và các amin dị vòng, vốn là những chất gây ung thư đã được biết đến.
Một nghiên cứu khác của Đại học Y khoa phía Nam cho thấy những người nấu ăn trong nhà bếp thông gió kém với nồng độ khói nấu ăn cao trong hơn 10 giờ mỗi tuần có nguy cơ mắc ung thư phổi cao hơn 24,7% so với dân số nói chung. Ho dai dẳng, khô họng và tức ngực là những dấu hiệu cảnh báo đầu tiên của cơ thể.
Hơn nữa, còn có vấn đề về dầu sử dụng nhiều lần ở nhiệt độ cao.
Hướng dẫn phòng ngừa và điều trị ung thư của Hiệp hội Y khoa Trung Quốc nêu rõ rằng việc hâm nóng dầu ba lần có thể dễ dàng tạo ra các chất gây ung thư mạnh như acrylamide, có thể gây hại cho gan và đường tiêu hóa, làm tăng nguy cơ ung thư sau khi ăn phải.
Bằng chứng y khoa cho thấy rằng sau khi đun nóng dầu thừa ở nhiệt độ cao ba lần, hàm lượng oxit và gốc tự do tăng lên đến 80%. Theo thời gian, điều này dễ dẫn đến rối loạn chức năng gan, tổn thương thận mãn tính, thậm chí thúc đẩy sự phát triển của tế bào ung thư.
Một quan niệm sai lầm phổ biến trong nhiều gia đình là họ thích những món ăn có hương vị đậm đà hoặc “cháy khét”.
Các nghiên cứu dịch tễ học đã chỉ ra rằng việc thường xuyên tiêu thụ thịt cháy khét và gia vị lên men từ thực phẩm chế biến kém chất lượng làm tăng nguy cơ ung thư từ 10-38%. Các nitrosamine còn sót lại trong những thực phẩm này có thể dễ dàng chuyển hóa thành độc tố trong đường tiêu hóa.
Dữ liệu từ Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Trung Quốc cho thấy việc thường xuyên ăn đồ nướng, đồ chiên hoặc đồ cháy làm tăng nguy cơ mắc ung thư dạ dày và thực quản từ khoảng 12-38%. Một số gia đình thích ăn hết phần thức ăn cháy dưới đáy nồi, mà không hề hay biết rằng mình đang làm tăng nguy cơ mắc ung thư.
Việc sử dụng thớt và dụng cụ ăn uống không sạch sẽ , dẫn đến ô nhiễm vi sinh vật, cũng là một trong những yếu tố chính góp phần vào tỷ lệ mắc ung thư đường tiêu hóa cao tái diễn.
Các chuyên gia đã phát hiện ra rằng viêm mãn tính và nhiễm trùng vi khuẩn tái phát là những yếu tố nguy cơ cao gây ung thư gan và ung thư dạ dày.
Vi khuẩn còn sót lại trên thớt và dao, đặc biệt là khi thực phẩm sống và chín không được tách biệt kỹ lưỡng, có thể dễ dàng dẫn đến nhiễm trùng tái phát với các vi khuẩn gây ung thư như Helicobacter pylori. Dữ liệu cho thấy những người nhiễm Helicobacter pylori có nguy cơ mắc ung thư dạ dày cao gấp sáu lần so với dân số nói chung. Đừng đánh giá thấp “chi tiết vô hình” này.
Nếu bạn tiếp tục duy trì “thói quen nấu ăn không đúng cách”, bạn có thể phải đối mặt với bốn nguy cơ sức khỏe nghiêm trọng này sau ba tháng.
Làm gì để phòng tránh?
– Hãy chú ý đến hệ thống thông gió và hút khói trong nhà bếp: Khi nấu ăn, hãy nhớ bật quạt hút mùi và mở cửa sổ để giảm khói còn sót lại. Đừng đợi đến khi dầu bốc khói mới cho thức ăn vào chảo; “xào ở lửa nhỏ” có thể làm giảm hiệu quả sự phát thải các chất gây ung thư.
– Tuyệt đối không sử dụng dầu thừa đã được đun nóng nhiều lần ở nhiệt độ cao: Chỉ nên chuẩn bị lượng dầu ăn vừa đủ cho mỗi lần sử dụng và đổ bỏ phần dầu thừa sau khi dùng. Thay dầu ngay lập tức khi dầu bốc khói hoặc sau nhiều lần chiên rán, và không nên để dành dầu cho bữa ăn tiếp theo.
– Hãy từ chối ăn những thực phẩm bị cháy hoặc ngâm chua không rõ nguồn gốc: Kiểm soát nhiệt độ nấu nướng; tuyệt đối không ăn thức ăn bị cháy. Hạn chế tối đa việc tiêu thụ thực phẩm nướng, rau củ muối chua ngâm hơn 48 tiếng và cá muối. Chọn nguyên liệu tươi và kết hợp chúng một cách hợp lý để giảm nguy cơ hấp thụ nitrosamine.
– Dụng cụ nhà bếp dùng cho thực phẩm sống và thực phẩm chín cần được tách riêng và khử trùng ngay lập tức ở nhiệt độ cao: Thớt và dao nên được rửa sạch dưới vòi nước chảy sau mỗi lần sử dụng, và có thể được tráng lại định kỳ bằng nước sôi hoặc tiệt trùng ở nhiệt độ cao. Thực phẩm nên được để riêng với thực phẩm đã nấu chín để tránh lây nhiễm chéo.
