Trẻ 1 tuổi sốt cao, phụ huynh làm 1 việc khiến nhịp tim tăng vọt, hôn mê nặng, khẩn cấp đưa vào ICU

Gần đây, tại Bắc Kinh (Trung Quốc), một bé trai 1 tuổi đã phải nhập khoa hồi sức tích cực (ICU) để cấp cứu do sốc nhiệt.

Theo thông tin được biết, trước đó bé từng tiếp xúc với người nhiễm virus Norovirus, sau đó xuất hiện tình trạng sốt cao kéo dài không hạ. Trong lúc hoảng loạn, gia đình đã cho bé mặc quần áo dày và dán túi sưởi giữ ấm để “ủ mồ hôi hạ sốt”. 

Không ngờ bé đột ngột rơi vào hôn mê nặng, nhịp tim tăng vọt lên 162 lần/phút. Khi được đưa tới bệnh viện cấp cứu, các chỉ số sinh tồn đã ở mức vô cùng nguy hiểm. Rất may, nhờ được bác sĩ theo dõi và điều trị tích cực, tình trạng của bé hiện đã được kiểm soát hiệu quả.

Bác sĩ đặc biệt cảnh báo: “Ủ mồ hôi để hạ sốt” là một quan niệm sai lầm rất phổ biến trong chăm sóc trẻ. Cách xử lý đúng khi trẻ sốt là giảm bớt quần áo, giúp cơ thể trẻ tản nhiệt.

Những sai lầm cần tránh khi trẻ bị sốt

❌ Sai lầm 1: Trẻ vừa sốt đã cho uống kháng sinh để hạ sốt

Theo Hướng dẫn các vấn đề thường gặp và cách xử lý khi trẻ bị sốt, nguyên nhân gây sốt ở trẻ có thể là nhiễm trùng hoặc không do nhiễm trùng.

Nếu sốt do virus, Mycoplasma hoặc các nguyên nhân không nhiễm trùng, kháng sinh hoàn toàn không có tác dụng. Chỉ khi xác định rõ trẻ bị nhiễm vi khuẩn hoặc tác nhân không điển hình thì mới dùng kháng sinh. Kháng sinh là thuốc kê đơn, cần có đánh giá của bác sĩ hoặc dược sĩ, phụ huynh tuyệt đối không tự ý sử dụng.

❌ Sai lầm 2: Dùng cồn lau người để hạ sốt

Các biện pháp hạ sốt vật lý phù hợp cho trẻ bao gồm:

Lau người bằng nước ấm Dùng miếng dán hạ sốt y tế Giảm bớt quần áo Hạ nhiệt độ phòng

Không được dùng cồn (ethanol) lau người cho trẻ. Các biện pháp như lau người bằng nước lạnh, thụt rửa bằng nước đá… cũng không được khuyến cáo.

❌ Sai lầm 3: “Ủ mồ hôi” để giúp trẻ hạ sốt

Trẻ em, đặc biệt là trẻ dưới 6 tháng tuổi, có trung tâm điều hòa thân nhiệt chưa hoàn thiện, chủ yếu dựa vào tản nhiệt qua da. Vì vậy, tuyệt đối không áp dụng cách “ủ mồ hôi” như người lớn.

Mặc quá nhiều quần áo hoặc đắp chăn quá dày sẽ khiến cơ thể không thoát nhiệt được, nhiệt độ có thể tăng cao hơn, thậm chí gây hội chứng ủ nóng, tiềm ẩn nguy cơ tử vong.

❌ Sai lầm 4: Vừa sốt đã nghĩ ngay đến truyền dịch

Truyền dịch khi sốt cao không nhất thiết giúp bệnh khỏi nhanh hơn. Phần lớn trẻ sốt không cần truyền dịch. Việc có truyền hay không phụ thuộc vào tình trạng bệnh và chẩn đoán, không liên quan trực tiếp đến việc sốt cao hay thấp, và cần tuân theo chỉ định của bác sĩ.

Khi trẻ bị sốt, cha mẹ nên làm gì?

Sốt ở trẻ thường khởi phát nhanh, tăng nhiệt độ nhanh, mang tính đột ngột và khó lường. Mục tiêu chính của hạ sốt là giảm khó chịu cho trẻ, chứ không phải chỉ để đưa thân nhiệt về mức bình thường.

1. Theo độ tuổi

Trẻ dưới 3 tháng tuổi: Chỉ cần có biểu hiện sốt là phải đưa đi khám ngay, vì hệ miễn dịch chưa hoàn thiện. 

Trẻ trên 3 tháng tuổi: Có thể cân nhắc đi khám tùy theo triệu chứng.

2. Theo dõi triệu chứng

Với trẻ từ 3 tháng tuổi trở lên, nếu chỉ sốt đơn thuần, không có triệu chứng kèm theo rõ rệt, không thở nhanh… có thể theo dõi và chăm sóc tại nhà.

Cần đưa trẻ đi bệnh viện nếu:

Sốt cao liên tục ≥39°C hoặc sốt rất cao ≥41°C 

Sốt kéo dài trên 3 ngày 

Kèm đau họng dữ dội, đau tai, ho nhiều, phát ban 

Tiêu chảy hoặc nôn ói liên tục 

Trẻ lừ đừ, mệt mỏi, không muốn chơi, tức ngực…

3. Dùng thuốc đúng cách

Theo khuyến cáo:

Trẻ ≥2 tháng tuổi, nhiệt độ nách ≥38,2°C (hoặc hậu môn ≥39°C), hoặc sốt gây khó chịu rõ rệt → có thể dùng thuốc hạ sốt. Nếu trẻ khó chịu, đau nhức, mệt mỏi dù nhiệt độ chưa tới 38,2°C vẫn có thể cân nhắc dùng thuốc.

Lựa chọn thuốc:

Trẻ 2–6 tháng tuổi: ưu tiên Paracetamol 

Trẻ ≥6 tháng tuổi: có thể dùng Paracetamol hoặc Ibuprofen 

Không khuyến cáo dùng luân phiên hai loại thuốc

Nên chọn dạng thuốc dành riêng cho trẻ em như: dung dịch nhỏ giọt, siro hỗn dịch, thuốc đặt hậu môn (dùng khi trẻ không uống được).

4. Chăm sóc đúng cách

Nếu trẻ chỉ sốt đơn thuần:

Cho trẻ uống nhiều nước, ưu tiên nước đun sôi để nguội Có thể bổ sung nước hoa quả tươi, tránh đồ uống có gas, nhiều đường Ăn uống thanh đạm, dễ tiêu Có thể bổ sung vitamin C, vitamin nhóm B, điện giải nếu cần

Quan trọng nhất, cha mẹ cần giữ tâm lý bình tĩnh, theo dõi sát tình trạng của trẻ, chăm sóc đúng cách tại nhà và đưa trẻ đi khám kịp thời khi cần thiết để giúp trẻ sớm hồi phục.

Nguồn: Tổng hợp từ Nhân Dân Nhật Báo – chuyên trang Sức khỏe